есці

Drukarnik™ вылучае b-варыянты і пазабазавае.
Ці дапушчальна правяраць ТСБМ-1984 па правілах-2010?

есці, ем, ясі, есць; ядзім, ясце, ядуць; прошлы час еў, ела; загадны лад еш; незакончанае трыванне, каго-што.
  1. і без дапаўнення Прымаць ежу, перажоўваючы яе і глытаючы. Есці булку з маслам. Хацець есці. ▪ Не сказаць, каб вялікія ласункі былі з чэрствага хлеба, але еў яго Міколка з вялікай ахвотай. ← Міхась Лынькоў. // Ужываць у якасці ежы, для ежы. Не есці мяснога. ▪ Горкая рэдзька, ды ядуць, дрэнна замужам, ды ідуць. ← Прыказка. // Харчавацца. Прывезлі мяса дамоў. Дома пасалілі, — аж дванаццаць кадушак насалілі! Цэлы год тое мяса з гаспадаром елі. ← Алесь Якімовіч.
  2. толькі ў інфінітыў (у спалучэнні з дзеяслоў). Ежа, харч. Варыць есці. ▪ Нясе жонка [аратаму] есці Цэлы спарышок. ← Янка Купала.
  3. Кусаць, грызці (пра насякомых, грызуноў). Моль есць футра. ▪ Ядуць вас мухі з камарамі. ← З нар.
  4. Раз'ядаць, разбураць хімічна. Іржа на вышках есць парог. ← Янка Купала. // Раздражняць, раз'ядаць (пра дым). Бела-сіні, надта горкі Лезе ў вочы, есць да слёз, Душыць горла дым махоркі, Самагон зрывае нос. ← Кандрат Крапіва. Пыл есць вочы і горла забівае. ← Якуб Ермаловіч.
  5. пераноснае значэнне размоўнае слова Не даваць спакою, мучыць; грызці (пра сумленне, боль і пад.). Магло здавацца, што .. [Стафанковіча] есць з сярэдзіны нейкі боль. ← Кузьма Чорны. Згрызае, есць яго нуда. Адзін ён тут у волкім змроку. ← Якуб Колас.
  6. пераноснае значэнне размоўнае слова Даймаць каго-н. сваркамі, папрокамі, назаляць, не даваць спакою. Адразу пачаў гаварыць Апанас Сегень пра адвечную вясковую песню: за кавалак гнілой вяроўкі ўвесь век ядуць адно аднаго. ← Кузьма Чорны.
  •••
  Дарэмна хлеб есці — гультаяваць, не прыносіць ніякай карысці.
  Есці вачамі — пільна ўглядацца, не адводзячы позірку; упівацца вачамі.
  Есці не просіць гл. прасіць.
  Есці просяць гл. прасіць.
  Есці чужы хлеб — жыць за чый-н. кошт, знаходзіцца на чыім-н. утрыманні.
  Есць чарвяк каго гл. чарвяк.
  Еш не хачу — усякай яды ўволю, з лішкам.
  Мала кашы еў (з'еў) — яшчэ малады, нявопытны, каб брацца за сур'ёзную справу.
  Пасаліўшы, есці можна — пра што-н. пасрэднае, цярпімае.
  Поедам есці — бесперастанку мучыць папрокамі.
  Хлеб есці з чаго — мець карысць, даход з якога-н. Занятку.
  Хоць воўк траву еш гл. воўк.

❌

	словаформы
Пачатковая форма	е́сці
Цяперашні час 1-я асоба: я што раблю? мы што робім? 2-я асоба: ты што робіш? вы што робіце? 3-я асоба: ён-яна-яно што робіць? яны што робяць?	я е́м мы ядзі́м ты ясі́ вы ясце́ ён, яна, яно е́сць яны яду́ць
Прошлы час што рабіла? што рабіў? што рабілі?	ж. е́ла м. е́ў н. е́ла мн. е́лі
Загадны лад 2-я асоба: ты што рабі? вы што рабіце?	ты е́ш, е́ж вы е́шце, е́жце
Дзеепрыслоўе цяперашні час: што робячы?	едучы́

Калі мне не падабаюцца алівы — я іх не ем. Я не заходжу да аліў на старонку, не цікаўлюся іхным жыццём і не абмяркоўваю гэтыя сраныя алівы.

І я зусім не пра алівы.

— Есці хаціця?
— Не хаціця, а хочаце.
— Ну, як хаціця.

лупі трасянкай !!!

— Родненькая, што ты будзеш есці?
— А ў нас ёсць хлябок?
— Ёсць.
— А масліца?
— І масліца ёсць.
— А каўбаска?
— І каўбаска ёсць.
— Я буду аладачкі…

— Маё дзіцё адмаўляецца есці мяса. Чым яго можна замяніць?
— Сабакам. Яны любяць мяса.

Бачыш канапу — хочацца паляжаць. Бачыш піва — хочацца выпіць. Бачыш ежу — хочацца есці. Скажыце, што не так з працай?

Слова есці (націск і правільнае напісанне) падаецца ў слоўніках:

Навігатар

Мемчыкі