Drukarnik™ вылучае b-варыянты і пазабазавае.
Ці дапушчальна правяраць ТСБМ-1984 па правілах-2010?
справа1, -ы, жаночы род
1. Работа, занятак; тое, чым хто-н. заняты. Даніла справаю заняты — на сані чэша капылы. ← Якуб Колас. Настойлівая па характару, Ганка ў тэхнікуме, як і ў калгасе, уся аддавалася справе. ← Усевалад Краўчанка. Заўсёды да канца даводзіць трэба, Якую справу б не пачаў, Каб потым сам сябе не дакараў. ← Эдуард Валасевіч. [Кранаўшчык:] — Цэгла ёсць!.. І справы, значыць, хопіць да світання кельням і рукам. ← Артур Вольскі. / якая; часта ў знач. выказнік Гаспадарчыя справы. Сямейныя справы. ▪ Хіба жаночая справа дровы вазіць? ← Іван Мележ. // звычайна мн. (справы, спраў). Работа, заняткі, звязаныя са службай, вытворчасцю, грамадскімі абавязкамі і пад. Прымаць справы. Бягучыя справы. ▪ Па справах сваёй службы мне часта даводзілася бываць на будаўніцтве, сустракацца з Якавам і яго сябрамі. ← Аляксей Кулакоўскі. [Вера:] У нас адна партыйная арганізацыя, а ён сакратар, вось і ходзіць па партыйных справах. ← Кандрат Крапіва. / У складзе назваў устаноў, ведамстваў. Міністэрства замежных спраў. У праўленне па справах архітэктуры. // Ідэі, вучэнне; галіна, кірунак дзейнасці каго-н. Справа партызан была справай народа. ← Янка Брыль. На змену арыштаванымі, загінуўшым станавіліся новыя таварышы і настойліва працягвалі справу сваіх папярэднікаў. ← Сяргей Анісаў.
2. Дзейнасць у процілегласць думкам, словам; учынак. Што лішняе гаварыць! Ён, Федзя, усё дакажа справай. ← Мікола Гамолка. [Леў Раманавіч:] — Чалавек не словам моцны, а справай. ← Алесь Асіпенка. І не загінула добрая справа Сэрца людскога і ў змроку глухім. ← Пятро Глебка. // Вынік якой-н. дзейнасці. За доўгі век свой перажыў Начальства ён нямала, Хто гнеў, хто славу заслужыў... Яго ж усё мінала. Затое спраў яго нідзе Ні ў чым вам не прыкмеціць. Блішчыць, як месяц у вадзе, Не грэе і не свеціць. ← Алесь Бачыла.
3. Тое, што вельмі важна, істотна. [Катэр:] — Я справу гавару, хлопцы, а вы блазнуеце. ← Міхась Машара. // Карысны занятак. Ён заняты справай.
4. Пытанні, якія патрабуюць вырашэння; патрэба. — Не гневайся, па важнай справе зайшоў. Чуў, напэўна — выбары ў Вярхоўны Савет пачаліся. ← Ігнат Дуброўскі. Было тут і яшчэ некалькі наведвальнікаў, якія прыйшлі па сваіх справах. ← Алесь Якімовіч. // каму да каго-чаго. Зацікаўлены адносіны да каго-, чаго-н. Яму да ўсяго ёсць справа. ▪ Нікому да Жоры справы не было. ← Сцяпан Гаўрусёў.
5. Абавязак, доўг; кола чыіх-н. паўнамоцтваў. Гэта справа міліцыі. ▪ Веданне з'яў і фактаў — надзвычай важная і неабходная справа для пісьменніка. ← Іван Кудраўцаў. // чаго; у знач. выказнік Тое, што залежыць ад чаго-н., мае адносіны да чаго-н. Справа сумлення. Праца ў нашай краіне стала справай гонару. ▪ Іх клопаты аб суседзях, што засталіся без даху пад галавой, былі справай добрай волі. ← Эдуард Самуйлёнак.
6. Спецыяльнасць, прафесія, кола заняткаў, галіна ведаў ці навыкаў. Такарная справа. Снайперская справа. ▪ Рыбацкай справай Ясюня займаецца чацвёрты год. ← Віталі Вольскі. [Вера:] А наша справа — мел, гліна, вапна, фасфарыты. ← Кандрат Крапіва. Вам даводзілася калі-небудзь бачыць спінінг у руках вопытнага рыбалова, майстра сваёй справы? ← А. Матрунёнак. // чаго. Усё, што ўваходзіць у якую-н. задачу, мае адносіны да якой-н. з'явы. Справа сацыялістычнага будаўніцтва. ▪ Нават маленькія дзяўчынкі, Аніта і Лючыя, не заставаліся ў баку ад барацьбы за вялікую справу міру. ← Янка Маўр.
7. Адміністрацыйны або судовы разбор якога-н. здарэння, факта; судовы працэс. Грамадзянская справа. Крымінальная справа. ▪ Дваццатага снежня справу перагледзеў апеляцыйны суд. ← Уладзімір Калеснік.
8. Збор дакументаў, якія маюць адносіны да пэўнага факта, здарэння, асобы. Папка для спраў. ▪ Прыйшоўшы да сябе, .. [Шэмет] дастаў з сейфа справу Жыбуртовіча, перачытаў аўтабіяграфію. ← Мікола Лобан.
9. Здарэнне, падзея, факт. Стаяць [дубы], як вежы, над вадою Даўнейшых спраў вартаўнікамі. ← Якуб Колас. Гэтая справа ў раёне граніцы была. ← Аркадзь Куляшоў. Справа была вясной, перад вялікаднем. ← Аркадзь Чарнышэвіч. // размоўнае слова Пра абставіны, якія характарызуюць дзеянне, надзею. Справа ідзе да лета. ← Алена Васілевіч.
10. размоўнае слова Становішча дзе-н., стан каго-, чаго-н.; абставіны. — Значыць, справы не дрэнныя, калі есці захацеў, — пажартаваў .. [Туравец] з сябе. ← Іван Мележ. Наогул справы ў калгасе наладзіліся, пайшлі ўгору. ← Міхась Даніленка. // У спалучэнні з прыметнікам, які характарызуе становішча, стан, абставіны. Булай развёў рукі, падміргнуў, маўляў, сам разумееш, тут справа тонкая. ← Уладзімір Шыцік.
11. (у спалучэнні з прыметнікам) у знач. выказнік Рэч, з'ява. Загінуць у баі — справа не мудроная. ← Ілья Гурскі. Абудзіць схаваныя сілы ў слове — справа не з лёгкіх. ← Ф. Янкоўскі.
12. У спалучэнні з прыметнікам выступае як выказнік або пабочнае слова са значэннем, адпаведным значэнню гэтага прыметніка. Абед згатаваць? Невялікая справа. ← Эдзі Агняцвет. Не простая, вядома, справа Музычны калектыў скамплектаваць, Музыкаў добрых падабраць. ← Уладзімір Корбан. Глядзець на яго [Цімоха], як на блазна, Вядомая справа, не можна. ← Якуб Колас.
•••
Асабовая справа — папка з дакументамі якой-н. асобы, што працуе ў дадзенай установе. Павераны ў справах гл. павераны.
Ваша справа — вам вырашаць, гэта асабіста да вас адносіцца, вас датычыцца.
Вядомая справа — зразумела, бясспрэчна.
Гіблая справа — нічога добрага не будзе.
Ёсць такая справа! — добра, згодзен, няхай будзе так.
Іншая (другая) справа — нешта іншае; іншае становішча.
(І) справа з канцом (справе канец) — пра канчатковую развязку чаго-н. — Ты — нічога не ведаеш, і справа з канцом. ← Аркадзь Чарнышэвіч.
Кепскія справы — пра цяжкае, складанае становішча.
Мая (твая, яго, яе, наша, ваша, іх) справа маленькая — мяне (цябе і пад.) менш за ўсё датычыцца.
Мая (твая, яго, яе, наша, ваша, іх) справа старана — гэта мяне (цябе і пад.) не датычыцца.
Мець справу з кім-чым гл. мець.
Мокрая справа — забойства (на жаргоне зладзеяў).
На самай справе — у сапраўднасці, фактычна. Сулькоўскі больш прытвараўся п'яным, чым быў на самай справе. ← Аркадзь Чарнышэвіч.
На справе — па сутнасці; на практыцы. Быццам я дзяўчыне нейкай Абяцаў багацця рэкі, А на справе — ручаіны Я не вырыў для дзяўчыны. ← Пімен Панчанка.
Не майго (твайго, яго, яе, нашага, вашага, іх) розуму справа — мяне (цябе і пад.) не датычыцца; я (ты і пад.) нічога не разумею ў чым-н.
Не мая (твая, яго, яе, наша, ваша, іх) справа — мяне (цябе і пад.) не датычыцца.
Пакуль суд ды справа гл. суд.
Справа ідзе пра што (аб чым) — размова ідзе пра што-н. (аб чым-н.). [Караневіч:] Справа ідзе пра чэсць палка. ← Кандрат Крапіва.
Справа ў тым, што... — галоўнае (сутнасць) у тым, што... Справа ў тым, што ў Свярдлоўску жыве мой друг. ← Яўген Васілёнак.
Такая справа — вось у чым справа.
У чым справа? — што здарылася? — У чым справа? — недаўменна запытаў Рыгор. ← Цішка Гартны.
Ясная справа — вядома, безумоўна.
справа2, прыслоўе
З правага боку; процілеглае злева. Міхась нарэшце прабіўся на базар і спыніўся справа ад брамы. ← Уладзімір Корбан. Роднае сэрцу раздолле Кліча, ну хоць уставай: Злева — шырокае поле, Справа — рачулка і гай. ← Марк Смагаровіч.