Drukarnik™ вылучае b-варыянты і пазабазавае.
Ці дапушчальна правяраць ТСБМ-1984 па правілах-2010?
рабіць, раблю, робіш, робіць; незакончанае трыванне
1. што і без дапаўнення Займацца чым-н., праяўляць якую-н. дзейнасць. Не давала.. [Сегеню] спакою гаспадарская руплівасць, што і не ляжыць ён і нічога не робіць. ← Кузьма Чорны. Думай з вечара, а рабі з рання. ← Прыказка. // У спалучэнні з некаторымі катэгорыямі назоўнікаў ужываецца ў значэнні: выконваць, чыніць: а) з назоўнікамі, якія абазначаюць від заняткаў, работы. Рабіць доследы. Рабіць урокі. Рабіць гарадку. ▪ Заўсёды небяспечную работу дочак маці рабіла спакойна і дакладна, як сваю, неабходную для жыцця і шчасця. ← Янка Брыль. Цікава і жаласна было глядзець, як гэтыя дзеці прыроды рабілі сваё першабытнае набажэнства. ← Янка Маўр; б) з аддзеяслоўнымі назоўнікамі і з назоўнікамі са значэннем дзеяння. Рабіць выбар. Рабіць вымову. Рабіць спробу. Рабіць памылку. ▪ Воўк блізка шкоды не робіць. ← Прымаўка; в) з назоўнікамі, якія абазначаюць асобныя рухі (жывой істоты, прадмета). І так пацешна пазіраць, Калі крок першы робяць дзеткі! ← Якуб Колас. Пры гутарцы рукі ў .. [Крушынскага] або віселі, або рабілі рухі зусім недапасаваныя да слоў. ← Змітрок Бядуля. // У спалучэнні са словамі, якія ўказваюць меру, колькасць, абазначае: утвараць работу, рух у гэтым аб'ёме, у гэтай колькасці. Рабіць сто абаротаў у секунду. Рабіць па дваццаць кіламетраў у дзень. Рабіць па два рэйсы за змену. ▪ Самалёт рабіў другі заход над вузкім фіёрдам. ← Іван Шамякін.
2. што. Вырабляць, майстраваць. Рабіць абутак. Рабіць квас. ▪ [Дзядзька] прыладзіў каля зямлянкі нешта накшталт верстака, нарыхтаваў алешыны і пачаў рабіць ночвы. ← Янка Брыль. // Абрабляць, апрацоўваць. [Сурвіла:] — Дык, пакуль што, бярыце, суседзі, я ж кажу, гэты клінок каля свае хаты і рабіце .. Рабіце, пакуль што, гэты кавалак. ← Кузьма Чорны. // абласное слова Працуючы, здабываць, набываць. Затое Толя ўсцешана сказаў пасля, што гэта быў першы і апошні ў іхняй хаце парабак, што цяпер яны будуць рабіць свой хлеб самі. ← Янка Брыль.
3. размоўнае слова Працаваць дзе-н., кім-н. Рабіць на заводзе. ▪ [Следчы:] — Чым вы займаліся да вайны, Дымар? — Рабіў закройшчыкам у атэлье. ← Іван Шамякін. Малеча і старыя, каго не бралі рабіць на сенажаць ці ў поле, з дня ў дзень снавалі па лесе. ← Іван Мележ. // (звычайна з акалічнасцю спосабу дзеяння). Працаваць. Рабіць за двух. ▪ [Насця:] Самому трэба сумленна рабіць, дык і станок лепшы будзе. ← Кандрат Крапіва. Хто хутка есць, той хутка робіць. ← Прымаўка. Цяп ды ляп, ды на «а можа» рабіць не гожа. ← Прымаўка. // на каго-што. Працаваць, забяспечваючы або абслугоўваючы каго-н. Рабіць на сям'ю.
4. што і без дапаўнення Дзейнічаць якім-н. чынам. Рабіць наперакор. Рабіць усё па закону. ▪ Неяк зімою, прыйшоўшы са школы, Данік адразу ўзяўся за ўрокі, як ён рабіў цяпер, ужо не пасучы, заўсёды. ← Янка Брыль. [Пніцкі:] Гаспадар, калі ён .. добры, гэтак заўсёды і робіць: з вясны ён на малако налягае, а на лета ашчаджае .. сала. ← Кузьма Чорны. // Аказваць; прычыняць. Шмат дабра потым рабіў Рымша бедным людзям: і грашамі памагаў, і ад ліхіх паноў бараніў. ← Алесь Якімовіч.
5. каго-што з каго-чаго, каго-што кім-чым або якім. Ператвараць у каго-, што-н. [Буйскі] выдатна валодае нямецкай мовай і .. іменна гэтая акалічнасць .. робіць з яго разведчыка вышэйшага класа. ← Іван Шамякін. Дзядзька Павал выходзіў за адрынку ў садок, глядзець, што позняя вясна робіць з дрэвам. ← Кузьма Чорны. Нішто, можа, не робіць чалавека такім сталым, як гора. ← Раман Сабаленка. // Надаваць каму-, чаму-н. які-н. выгляд. Валасы тырчалі на ім вожыкам, а русая, з рыжаватым адценнем барада рабіла .. [дзядзьку] смешным. ← Уладзімір Дамашэвіч. Барада і аблічча гэтага чалавека ў некаторай ступені рабілі яго падобным да Льва Талстога. ← Якуб Колас.
6. што. Утвараць сабой. Рака рабіла круты паварот, набліжаючыся да хмызняку. ← Уладзімір Шахавец.
•••
З блыхі рабіць вала — тое, што і рабіць з мухі слана.
Не рабіць сакрэту з чаго — не ўтойваць чаго-н., калі гэта не выклікаецца патрэбамі.
Няма чаго рабіць (у знач. пабочнае слова) — іншага выйсця няма, інакш паступіць нельга.
Рабіць акцэнт на чым-н. — вылучаць, падкрэсліваць што-н., звяртаць асаблівую ўвагу на што-н. — Рабіць бізнес — нажывацца на чым-н.
Рабіць выгляд — прыкідвацца, прытварацца.
Рабіць вялікія вочы — выражаць здзіўленне, недаўменне.
Рабіць вясёлую міну пры дрэннай гульні — за знешняй бесклапотнасцю, весялосцю старацца схаваць сваё нездавальненне, свае непрыемнасці.
Рабіць гонар каму — а) аказваць пашану. Гэтыя людзі думаюць, што «робяць гонар» ужо тым, што размаўляюць з простай жанчынай. ← Янка Маўр; б) з'яўляцца заслугай, быць асновай для павагі. — Такія наскокі, малады чалавек, не робяць вам гонару. ← Міхась Пянкрат.
Рабіць з мухі слана — прыдаваць чаму-н. нязначнаму вялікае значэнне; перабольшваць.
Рабіць круг (крук) — ісці, рухацца акольным шляхам.
Рабіць (строіць) міну — надаваць твару які-н. выраз.
Рабіць трагедыю з чаго — адчайвацца без дастатковых на гэта падстаў.